Bosaanleg

Aanleg van nieuw bos op gronden die al lange tijd niet onder bos lagen, wordt nog altijd gezien als een zeer effectieve klimaatmaatregel. De bijdrage van bosaanleg aan het vergroten van de hoeveelheid koolstofvastlegging door bos kan groot zijn (~400 ton CO2/ha over een periode van 50-60 jaar). Aan het maatschappelijk belang van bossen wordt nauwelijks getwijfeld, maar niet voor iedereen is het vanzelfsprekend dat uitbreiding nodig is. Uitleg over de rol die bossen en hout spelen in het tegengaan van klimaatverandering, in de biobased economy en de bijdrage die bossen kunnen leveren aan gezondheid kunnen wel zorgen wel voor een toename in draagvlak voor uitbreiding.

Grond is echter schaars in Nederland en wordt intensief gebruikt. De grondprijs is hoog. Bosaanleg op landbouwgrond kan tot gevolg hebben dat de bestemming van de grond verandert van ‘agrarisch’ in ‘bos’, wat waardevermindering van de grond tot gevolg heeft. Bosaanleg is daarom niet op alle gronden even geschikt of gewenst. Kansen voor bosaanleg zijn in Nederland vooral dáár aanwezig waar slimme combinaties van bosaanleg met andere functies mogelijk zijn. Bijvoorbeeld door de aanleg van Tiny Forests in stedelijk gebied of functiecombinaties met bijvoorbeeld waterberging of als agroforestry. Door het maken van functiecombinaties kunnen bomen worden ingepast in het bestaande landgebruik. 

Interessante opties

Kansrijke gronden voor bosaanleg zijn gronden met relatief lage grondprijzen, gronden waar op dat moment geen bestemming voor is, of waar de bestemming niet lukt of realisatie ervan stilligt. Ook die gronden die al bestemd zijn voor uitbreiding van het Natuurnetwerk Nederland kunnen heel geschikt zijn. Hier kunnen nieuwe permanente reguliere bossen worden aangelegd. Andere vormen van bosaanleg zijn bijvoorbeeld voedselbossen op (voormalige) landbouwgrond, bosjes op overhoeken en andere restgronden, bosontwikkeling op natuurterreinen met korte vegetaties waar de ten doel gestelde natuurwaarden waarschijnlijk niet worden gehaald.

Naast permanente opties kan bosaanleg ook worden gedaan in de vorm van tijdelijke bossen, bijvoorbeeld tijdelijke korte-omloop-bossen voor biomassateelt, tijdelijke natuurbosjes op braakliggende gronden of snelgroeiende populierenbossen die binnen 20-40 jaar een oogstbaar product opleveren.

De kosten voor bosaanleg liggen grofweg tussen de 5.000 en 15.000 euro per hectare en zijn afhankelijk van de uitgangssituatie, het gewenste bostype en de aanlegwijze van het nieuw te realiseren bos. Om de kosten voor bosaanleg te dekken kan financiering gezocht worden bij overheden (nationaal, provincies en gemeenten), maar ook bij bijvoorbeeld groenontwikkelfondsen die financiering beschikbaar hebben voor dergelijke groene ondernemingen. Daarnaast kunnen ook private financiers, die eigen doelstellingen voor bijvoorbeeld het compenseren van hun CO2-uitstoot hebben, aangetrokken worden om een financiële bijdrage te leveren om de bosaanplant te kunnen realiseren.

Bij de provincies, die sinds de decentralisatie een belangrijke verantwoordelijkheid hebben voor natuurbehoud- en ontwikkeling, verschilt de prioriteit die aan bosuitbreiding wordt gehecht sterk. Een aantal provincies heeft eigen klimaatbeleid en biobased ambities, waaraan bos en hout een belangrijke bijdrage kunnen leveren.

Aanleg van nieuw bos kan alleen als dit strookt met het bestemmingsplan van de gemeente. De mogelijkheden voor inpassing verschillen per bostype en ook per gemeente kunnen de regelingen wat wel en niet mogelijk is verschillen. Ga bij het plannen van bosaanleg dus altijd na of er vanuit de gemeentelijke bestemmingsplannen geen belemmeringen gelden voor het te beplanten gebied.

 

Er zijn geen maatregelen gevonden